Υπήρξε ο Ίων Δραγούμης ο …Άδωνις Γεωργιάδης της εποχής του;

   

(ασχολήθηκαν κι οι δυο με το ...τένις!)

 

Σε πάνελ, το 2017, [ΕΔΩ] τρεις ομιλητές παρουσιάζουν, για λογαριασμό του εκδοτικού οίκου «Μεταίχμιο», το βιβλίο του καθηγητή, σε μικρό Πανεπιστήμιο της Μινεσότα στις ΗΠΑ, Γιάννη Α. Μάζη για τον Ίωνα Δραγούμη (πρόκειται περισσότερο για μια πολιτική «βιογραφία» του). 

Οι δυο  πανεπιστημιακοί καθηγητές ιστορίας, ο Δ. Σωτηρόπουλος και ο Ν. Παναγιωτόπουλος, χαρακτηρίζουν (διόλου αστεϊζόμενοι σας διαβεβαιώ!) τον Δραγούμη ως «πρωτοφασίστα» (κληρονομιά προς την πολιτική επιστήμη της μακαρίτισσας Ρένας Σταυρίδη-Πατρικίου, του αμίμητου  Σπ. Μαρκέτου και τώρα τελευταία αναπόσπαστη καραμέλα του καθηγητή Μάζη—ταμπελίτσα που απονέμει λίαν προσφάτως και σε βιβλίο του, που κυκλοφορεί ήδη στα Αγγλικά, και στον Αθανάσιο Σουλιώτη-Νικολαΐδη), ισχυρίζονται ότι η δράση του έφερε και χαρακτηριστικά τρομοκρατίας (υποθέσεις του Μάζη ο οποίος γράφει πως ο Δραγούμης διέτασσε φόνους,  πρώτα στη Μακεδονία και ύστερα στην Κωνσταντινούπολη ενώ αργότερα είχε εμπλακεί στην απόπειρα δολοφονίας κατά του Βενιζέλου αφού συμμετείχε σε έρανο υπέρ απότακτων αξιωματικών κατά την κρίσιμη περίοδο) και άρα ήταν κατά κάποιον τρόπο «τρομοκράτης» με τα σημερινά δεδομένα. Υπήρξε επίσης ...«μποέμ», «γυναικάς», «του άρεσε η πολυτελής ζωή, το καλό ντύσιμο», πως ήταν «τζόρας» (=κέρατο βερνικωμένο), «λοξίας», «ελληνάρας» όπως και …(τα ύστερα του κόσμου!!!, τ’ ακούσαμε και αυτό…) «ήταν ο Άδωνις Γεωργιάδης  της εποχής» (σα να λέμε ο εκφραστής ακραίου λαϊκίστικου λόγου ο πολιορκητικός κριός της προπαγάνδας αλλά και ο σάκος του μποξ που απορροφούσε τα φιλοβενιζελικά κύματα μίσους που έσκαζαν στην αντίπερα όχθη των διχασμένων τότε Ελλήνων) και άλλα ακόμη θεοπάλαβα…

Όμως, μιλάει τελευταίος ο Δημήτρης Κουτσομύτης, δημοσιογράφος και σκηνοθέτης,  γιός του αείμνηστου σκηνοθέτη που είχε μεταφέρει στην τηλεόραση, κατά τη δεκαετία του ’90, το βιβλίο «Η εκτέλεση» του Φρέντυ Γερμανού. Ο ίδιος είχε παρακολουθήσει στενά τα γυρίσματα στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, την Πόλη, τη Βιέννη, τη Βενετία, την Αλεξάνδρεια κλπ. και είχε ασχοληθεί με την σεναριακή μεταγραφή του βιβλίου. Όταν δεν τον διακόπτουν οι άλλοι δυο, λέει:

Όσο κι αν υπάρχουν σημαντικές αντιφάσεις στην προσωπικότητα του Δραγούμη θεωρώ ότι τέτοιοι άνθρωποι λείπουν πάρα πολύ από τη σημερινή δημόσια ζωή. Δηλαδή θέλουμε ανθρώπους με τους οποίους μπορεί ακόμα και να διαφωνούμε αλλά θα έχουν το διαμέτρημα την καλλιέργεια και τις ανησυχίες θα έλεγα και το φιλότιμο ενός τέτοιου ανθρώπου. Δεν υπάρχουν σήμερα τέτοιοι άνθρωποι. Γι’ αυτό λέω πως θα πρέπει να βγουν και τα  ημερολόγια του ξανά…

[Δ. Σωτηρόπουλος (συμπληρώνει) «Έχουν βγει τα ημερολόγια… Δηλαδή είναι εν εξελίξει…»]

…όπου μίλαγε με μεγάλη ειλικρίνεια…

[Δ. Σωτηρόπουλος (συνεχίζει το διάλογο με κάποιον από το ακροατήριο) «…Από τον Ερμή…Ναι από τον Ερμή!»]

…μιλάει με τρομερή ειλικρίνεια και είναι τόσο ανοιχτός που ένας πολιτικός δε νομίζω, δεν έχω ξαναδιαβάσει ημερολόγια πολιτικού να μιλάει με τέτοια ειλικρίνεια σήμερα…

[Δ. Σωτηρόπουλος: «Δεν ήταν απλός πολιτικός…»]

Εντάξει, μ΄ αυτή την έννοια θα έλεγα… 

 

 

Ο Ι.Δ. με περιβολή τένις, μαζί με φίλους 

στην περίοδο της εξορίας του στο Αιάκειο της Κορσικής. 

[Φωτογραφία από το Αρχείο Ίωνος Δραγούμη/Τμήμα αρχείων ΑΣΚΣΑ] 

Kαι να σκεφτεί κανείς πως ο Δ. Σωτηρόπουλος έχει «στα σκαριά» (τουτέστιν «υπό δημοσίευση», στις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, ήδη από το 2020), το Ίων Δραγούμης: Κατασκευάζοντας έναν μοντέρνο εαυτό, για τη σειρά «Παλιά Κείμενα, Νέες Αναγνώσεις» που επιμελείται η Αγγέλα Καστρινάκη. Υποπτεύομαι ότι πρόκειται για κριτική έκδοση του πρώτου βιβλίου του Ι. Δραγούμη «Το Μονοπάτι», αδημοσίευτου ενόσω αυτός ζούσε… Πώς όμως, όταν μια τέτοια «ελαφρότητα» συντρέχει, να αντιμετωπίσει κανείς το αντικείμενο της μελέτης του με καθαρή σκέψη;

Να μιλήσουμε για την αποφυγή, με χίλιους μύριους τρόπους όλο ψέματα και υπεκφυγές, της ολοκλήρωσης της δημοσίευσης των ημερολογίων του από τον «Ερμή» από το 1988 και μετά; (Έκλεισε στο τέλος ο εκδοτικός οίκος κι έπαψε πλέον το κοροϊδιλίκι…). Να μιλήσουμε για προκαταλήψεις, για εμπάθεια, για αναπόδεικτα  ψεύδη, για πρακτικές στα όρια της συνωμοσίας; Τα λόγια είναι φτωχά για την περιγραφή της συνεχιζόμενης απρέπειας.

                                           ****

ΥΓ. Συχνά με ψέγουν -ακόμα και φίλοι-  πως «το 'χω λυμένο στο ζωνάρι» όταν πρόκειται για τον Δραγούμη. Ευθέως απαντώ: Δεν θα πρέπει επιτέλους και κάποιος να τον υπερασπίζεται απέναντι στον εσμό των ...«επαϊόντων»;

 

 

 

Ένας «πρωτο-φασίστας» εναντίον της αυθαιρεσίας και της βίας…

 

 

 

 

Η γκροτέσκα (περίγελως!) προτομή του Ίωνος Δραγούμη στην αυλή του κτιρίου του Συλλόγου Φίλοι του Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα στην Καστοριά μαρτυρεί πως για τον Δραγούμη ισχύει —απεριφράστως— το «έτσι είναι αν έτσι νομίζετε» χωρίς τιμωρία ή συνέπεια καμιά. Έτσι νομίζει ο κάθε Μαρκέτος, έτσι ο Μάζης, έτσι ο Μιχαλολιάκος, έτσι και ο ...ναΐφ γλύπτης.

 

 […] Με απλά λόγια, ο καθηγητής κ. Γιάννης Α. Μάζης απέδειξε στο βιβλίο του ότι εάν κάποιοι μπορούν με βάσιμα στοιχεία να ισχυριστούν ότι είναι οι πολιτικοί επίγονοι του Ίωνος Δραγούμη δεν είναι άλλοι από τους Εθνικιστές της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ!

 Ν. Μιχαλιολιάκος (ο γνωστός και μη εξαιρετέος)

 

1914 Γενάρης (Πετρούπολη)

Στή Γερμανία ἀθώωσαν κάτι στρατιωτικούς πού χτύπησαν καί κακομεταχειρίστηκαν πολίτες τῆς Ἀλσατίας καί τῆς Λοραίνης). Οἱ  Ἕλληνες ποτέ δέν εἶχαν οὔτε θά  ἔχουν τή στρατιωτική ἀντίληψη πού κυριαρχεῖ στή Γερμανία. Βρίσκονται βέβαια καί στήν Ἑλλάδα στρατιωτικοί νά ἔχουν τόν ἑαυτό τους γιά κάτι σπουδαῖο καί κάνουν κάποτε στρατιωτικές ἀνοησίες ἐνάντια σέ πολίτες μά τιμωροῦνται ἄν ἔφταιξαν. Στή Γερμανία μπορεῖ νά σηκωθεῖ ὅλο τό συντηρητικό κόμμα στό πόδι, ἄν γιά τέτοιο πρᾶμα τιμωρηθεῖ ἕνας στρατιωτικός. Οἱ Ἕλληνες εἶχαν πάντα κάποια λογική καί ἀνθρώπινη ἀντίληψη καί γιά τό στρατό καί γιά τό κράτος, καί δέν ἐπιτρέπουν οἱ πολίτες νά τούς κακομεταχειρίζεται ὁ στρατός καί τό κράτος.

[Αρχείο Ίωνος Δραγούμη, Τμήμα αρχείων ΑΣΚΣΑ, Φάκελος 1, Ημερολόγια -Τετράδια 1894-1912, Υποφάκελος 2, Τετράδιο 1913-1914 με αριθμό 19, στις σελ. 64].